April…that means it is summer time in the Philippines. Please enjoy this article from our TAGA-BORBON VP, Jessie Armero who is now based at the United Arab Emirates, as he tries to recollect his summer-time activities growing up in Borbon. I am pretty sure that some of us Borbonanons have experienced one or two similar activities. Please share your comments and experiences here! Have fun!
“Kasikas sa Kagahapon Didto sa Borbon”
By: Taga-Ubos
Niadtong elementarya pa ako, pagkadaghan gayud sa akong mahinumduman nga kalingawan kong moabot na ang bakasyon ug panahon sa kwaresma. Lahi kaayo kong ikomparar ko sa kasamtangang panahon diin ang mga kabatan-onan aduna nay daghang kapiliang lingaw para motagbaw sa ilang mga kaikag ug kahangop sa mga mabulukong aktibidades sa panahon nga wala nay klase. Mga oportunidad mahitungod sa pagpalambo sa mga kahibaw ug talento sa atong mga kabatan-on karon maoy modasig kanila sa mga maayong tumong niini. Mga nagkadaiyang programa nga mo-umol sa mga linghod nga panghuna-huna sa atong mga kabatan-onan sama na lang sa mga aktibidades sa summer (sports clinic, music lesson, voice lesson, art lesson ug uban pa).
Apan sa tinud-anay lang, wala pa mauso ang mga ‘summers lessons’ ug sa wala pa matagai ug igong pagtagad ang mga oportunidad sa pag-umol sa mga talento sa atong mga kabatan-on sa mga probinsiyang bahin sa Sugbo, didto sa lungsod sa Borbon, mga baynte na ka katuigang nanglabay, aduna nay mga nahibaloang pamaagi ang akong mga kahigalaan. Gitawag kini namo ug ‘summer-pasingot’ kay dili lamang mga abilidad sa kahibaw ang gipang-baid kondili ang amo usab nga kahimsog ang gisukod niini. Hinuon dili pormal and proseso sa among pagkat-on apan inubanan sa among pagkabadlungon maong nahimo na kini namong past-time kong manghinapos na ang klase sa Central. Ambot kong mahinumdom pa ba kaha ang akong mga kahigalaan kaniadto sa mga nauso namong kalingawan didto sa lungsod sa Borbon.
Mahinumdom pa ba kaha sila sa mga kasikas sa among kagahapon. Mga kasikas ug hudyaka sa mga sip-onon ug nagkagidlay nga mga kabatan-onan kaniadto. Mahinumdom pa ba kaha sila sa mga panahong gisaw-an diin ang mga sungog, gitik ug katawa maoy nipalig-on sa among panaghigalaay kaniadto. Apan makapahinuklog lang huna-hunaon nga wala na ako masayod kong asa na kaha gipangpadpad ang akong mga kahigalaan sa pagkakaron.
Aron pag li-li sa mga panid niadtong nanglabay nang mga katuigan didto sa lungsod sa Borbon, akong isuway ug balik ang mga aktibidades nga naghatag kanamo ug sigong pagtulun-an nga nakuha ug nakat-onan namo sa dihang nagtubo pa lang kami didto sa mingaw nga lungsod sa Borbon.
Sa akong nahinumduman, ang tanan nagdepende gayud sa dagan sa adlaw ug sa kasagaran mag agad-agad usab sa kinatibuk-ang hukom sa grupo. Ang among aktibidades kaniadto mahakuyog gayud permi sa lakat sa panahon. Sama na lang sa higayon kong taub ang dagat, diin magkahiusa ang tanan ug pangita’g galon sa tuba nga maoy himuon namong salbabida ug malumba’g dagan paingon sa Guiwanon sa may likurang bahin sa munisipyo sa Borbon. Ug kong mausab ang plano kay mapul-an na ug kinaligo sa parat nga tubig, mobalhin na lang didto sa lad-ang nga tim-aw ug linaw nga tubig sa Daganasan. Siguro ang kahilig namo ug kaligo mao say hinungdan nganong nakakat-on kami sa kahanas ug langoy bisan wala moagi’g ‘swimming lesson’. Usahay magpahambugay ug lumba sa langoy aron ipamatuod kon si kinsa namo ang paspas ug lahutay sa tubig. Moundang na lang kong duna nay usa namo nga gitakigan.
Sa ubang bahin kong mapul-an na ug kinaligo sa dagat, mabalhin ‘sab ang among atensyon didto sa mingaw nga bukid sa Dao. Mangahoy ug putot sa lubi para sugnod kunohay ug unta malipay ‘sab ang among ginikanan inig uli nga may kinahuyan para maoy ihaling. Apan sa makadaghang higayon, ang among pagkahilig sa “tira-pasagad” nga kalingawan mosukwahi gayud permi sa among mga naunang plano. Kay samtang magtungas ug magbaktas pa lang kami sa mga balikid ug usahay libaong nga dalan paingon sa Setentay-Nwebe didto duol nga bahin sa Dao, bation gyud namo permi ang tumang kauhaw. Mao nga ang planong manguha ug putot mahatintal na lang hinuon ug hapit ug tilaw sa tam-is nga tubig sa butong sa mga kalubihan nga among gipangahuyan. Maayo na lang hinuon kay usa sa among kaubanan ug pangahoy, pinalanggang apo sa tag-iya atong among napuwakang kalubihan. Sa magpadayon ang hudyaka ug kinaon sa makahinam nga unod sa butong, dili na lang namo igsapayan ang posibilidad sa pasmo. Kay sa among huna-huna, naa bitaw dayon idalit nga panghimasmo ang among mga ginikanan kong usahay dimalason. Pabukalan lang dayon mi ug itom kaayo nga dukot sa kan-on unya sinagla’g tibuok ‘ice’ ug gamay nga RC-Cola, wagtang gidayon ang pasmo… iutot lang sa makadyot daog na sad.
Apan dili lamang pagpamutong ang usa sa among nabuangan kaniadto. Tungod usab sa among pagkahilig sa kaka, malangay gyud namo ug puno ang buslotong sako sa mga putot ug pal-ak sa lubi kay imbis kahoy ang diretsong pangitaon, malingaw na lang sad hinuon mi ug panakop ug kaka para inig uli, mao na ‘sab among kalingawan ug sabong. Pilion ang mga mangtas, tag-as ug kasyaw nga klase sa kaka para sigurado gayud nga maputos ang kontra niini. Niadtong mga higayona, nakakat-on kami ug pamaagi sa paglahutay… paglahutay sa usa ka lugar nga pwerting daghana sa kalubihan ug perming busog sa butong nga kinahuyan.
Apan ang pinakalingaw sa tanan mao ang pagpanarap ug semilya’s bangus. Bisan ug gikasab-an na sa ginikanan tungod sa kaitom na sa among panit sa pagsegi’g tuslob sa dagat ug tungod sa naglagiting nga kaninit sa adlaw didto sa may pagatpatang bahin sa kilometrahe, wala gyud gihapon gipanumbaling labi na kong makadawat na’mi ug kinse pesos nga bayad ni Nang Bebang sa tag-usa ka gatos nga semilyang makuha. Usahay inig ting-abli sa klase mahibulong ang akong mga klasmeyt nganong pwerti na nakong itoma. Maangga-an na lang hinuon ko’g Negro tungod sa akong panit nga nasunog gyud ug maayo. Apan wala ko kini igsapayan kay taliwala sa akong kaitom mao ang akong natigom nga ginatos nga kwartang halin sa akong sinarapang semilya’s bangus.
Matag panahon sa bakasyon mobalik-balik gayud kadtong mga kasikas sa kagahapon. Mga kalihukan niadtong among pagka batan-on didto sa among pinalanggang lungsod sa Borbon. Mga kalihukan nga kong imong tagaan ug hubad mopatim-aw ug mopasabot ang usa ka pagtulun-an mahitungod sa among linghod nga pagpakigbisog sa kinabuhi. Mga kamatuoran ug mga kalisod kaniadto nga gihimo na lang namong kalingawan aron pag-umol sa linghod namong panghuna-huna mahitungod sa simpleng kinabuhing Borbonanon apan mapanganduyon. Sayod ako nga kong asa man gipadpad ang uban nakong mga kahigalaan sa nagkalain-laing suok sa kalibutan, mapahiyumon lang silang makigbisog sa mga pagsuway nga moabot sa ilang tagsa-tagsa ka kinabuhi. Kay sa tinud-anay, daghan gayud nahatag nga pagtulon-an ang mga kalingawan namo kaniadto sa Borbon. Magpamatuod nga bisan asa man ibutang ang lumad nga Borbonanon, basta naa lay mapangitaang panginabuhian, dili gayud igsapayan ang kalisod nga mahiaguman. Lahotay sa taman ug ang kaguol dili igsapayan. Mao kana ang usa ka kinaiya sa mga Borbonanong mapasigarbuhon.
ahhhhhhhhh lawma sa bisaya
Nalingaw ug nalipay gyud ko sa ani nga site. Unang higayon nga naka duki-duki ko pag pangita sa site sa Silmugi Festival tungud kay aduna unta akoy ikomentaryo kabahin sa pamaagi basin na lang nga mo uminto unta ug gamay ang kahinam sa mga tawo nga manan-aw sa ipahigayon nga tinuig nga pagpili sa Rayna sa Silmugi Festival. Apan sagdi manghinaut ko nga may higayon nga mag kaistoryahanay ra ta sa personal.
Laing bahin, akong mga pangumusta kaninyo mga higala. Ngadto kang Bro. Jessie Armero, Sis Alma Mondigo, Junbie Cabahug ug sa tanang Opisyales sa TAGA-BORBON nga naka uban nako sa BNP.
Dugang nakong pangindahay nga unta pinaagi ninyo maapil usab unta pag poste nganhi sa inyong site ang bag-o nakong produkto nga karon ubay-ubay na ang naka-ayon niini. Gani naabot na kini ug lain-laing lugar ug hangtud na gani ngadto sa gawas sa atong nasud. diin ang kutob sa makatilaw niini mangorder gayud. Kini mao ang BORBON ACHARA.
Mga panghinaut sa kalampusan sa inyong katuyuan. Good Luck! ug Viva San Sebastian. Happy Fiesta 2010.
Mr. Noynay,
Thank you for your kind words. The BOD (Board of Directors kunohay) aning atong grupo nga TAGA-BORBON are scattered all over the world pero maskin sa kalagyo namo sa matag-usa in terms of location, nagkapundok ra gihapon aron makapadangat sa among tinguha nga makatabang sa atong lungsod. Matud pa nila maskin unsa kagamay ang pagtabang, basta kinasing-kasing, kana usa ka bililhong gasa. So mapasalamaton mi nga sa ginagmay namong mga pagtabang, adunay mga nalipay ug nahimoot sa among gibuhat. Hinaut unta nga ang ubang Borbonanons, ilabi na ang mga gigasahan ug ubay-ubay, molingi sa atong Borbon ug motabang usab sa ilang katig-lungsod, pinaagi man diri sa atong organisasyon o sa ila bang kaugalingong pundok or pamilya.
Isa pa, i-email daw na namo ang imong lami na Borbon Achara aron ato nang ma-post diri sa atong website. Ayaw lang i-yag2x ang imong sekreto nga recipe, aron di ma-kopya pero kung naa kay pictures ug kun unsaon sab ka ma-contact kung naay mo-order, mas maayo.
Good luck!
Butsoy,
Lawom bitaw kaayo…mas lawom pas Silmugi River sa Cadaruhan!
Wow, wa gyud gihapon molubad ang kabalaknon sa mga taga borbon. Ilabi na gyud sa akong amego nga si Jessie Armero. Jes, long time no see. Nalingaw jud ko og basa sa imong lindog, medyo natouch gyud tawn ko. Gimingaw na hinuon ko sa mga kalingawan og sa mga barkada nato sa una.
Congrats sa taga borbon.
Dindo, thanks for dropping by. Balaknon bitaw kaayo ni si Jessie A. Hopefully, maka-share to sya ug laing mga artikulo, kay daghan na ang ga-hinam-hinam sa iyang pagbalik.
@Jess, where are you?
Naa pa intawon ko diri sa halayong parte sa kalibutan, nagpaniid sa dagan sa atong katilingban.
@Dindo: Kumusta.
@Everyone: Regards.
Congratulations diay sa tanang nakadaug sa atong lokal nga eleksyon.
May they all dwell to their promises and may they start walking their talks. Kudos!
naa ra ko sa Cebu City bai. naa ko sa shipping company nagwork (IT Supervisor). Ga.sunod ra mi nila Jessie A. og graduate sa BNHS.
Jess, musta??? naa ko sa fortune sea carrier, inc. karon nagwork. atbang sa CTU among office.
@Dindo: Kumusta? It’s been a while nga wala na gyud ta magkapundok da. It’s good to hear nga successful na ka sa imong career karon though I have no doubt in that kay utokon baya ka. No kidding aside. As for me, I have been dwelling here in the land of sands and camels – right in the capital of UAE “Abu Dhabi”. Taud-taod na sad nga wala na mausab ang atong “DECADIC ENCOUNTER” sa BNHS, and hopefully someone diha sa atoa can stand up and organize the same just like the old days. Bitaw, good to hear from an old friend and you can buzz me more at jessie_abudhabi@yahoo.com for more pangumusta diha sa atoa… hahaha.
@EVERYONE DIHA SA BORBON: My warm regards!
@Taga-Borbon BODs: Kumusta sa tanan!
Akong Pahiyom alang kaninyo nga mga taga BORBON, ilabi na kanimo Bro. Jess. Garbo ug pahalipay akong itunol kanimo Bro Jess diin sa imong maukiton kaayo nga kamugnaan niining imong luna sa kabag-uhang panahon nga mao ang gitawag ug WEBSITE
Akong Pahiyom alang kaninyo nga mga taga BORBON, ilabi na kanimo Bro. Jess. Garbo ug pahalipay akong itunol kanimo Bro Jess diin sa imong maukiton kaayo nga kamugnaan niining imong luna sa kabag-uhang panahon nga mao ang gitawag ug WEBSITE, diin kaming tanan nga taga Borbon may kahigayonang maka-hunghong sa nagkada-iya namong mga kasinatian ug gibatyag ngadto sa tibouk katawhan sa kalibutan sa kutob makasabot sa atong pinulungang lunsayng binisaya.
Akong apas tubag sa dugay na nimong gi-aghat kanako Bro Jess ang kabahin sa kutay ug hulagway sa mao nakong kamugnaan nga mao ang lamian kaayo nga BORBON ACHARA. Palihug patungdi lamang kini sa punting sa imong MOUSE http://www.facebook.com/album.php?aid=10320&id=100000663604162
Unya alang sa kaugalingon nakong luna sa kasayuran kabahin sa akong gamay nga negosyo palihug patungdi lang sa punting sa imong MOUSE ang akong ngalan unya pislita ug haron ihatud kamo ngadto sa BINTANA sa akong panginabuhian.
Akong mga panghinaut ang inyong pagsabot sa daku pa kaayong kakulangan sa mga kasayurana sa mao nakong kamugnaan sa akong luna. Inyong mga sugyot Bro Jess ug sa tanang magbabasa niining luna sa BORBONCEBU.COM alang niini nga akong luna sa akong panginabuhian.
Daghan kaayong salamat ug VIVA San Sebastian.
To:Dindo Gedoquio
Hi Den, kumusta na hows ur family now nalingaw jud ko basa sa nyo ni Jessie na taga borboranon by the way asa naman diay ka nag work karon ni adto bya ko sa UV pag vacation nko ni bisita ko ngadto abi nko naa pka nag teach didto.. so pila na imo kids karon mingaw jud ko sa ato bonding sa una sa nag boardmate pata there’s a lot of circumtances na atong na encounter but god grace nka recover ra jud ta, musta naman si En-en, dugay na si Jessie nag abroad? si Theresa (Jean) asa cya nag work?
Good day magandang peeopleee specially sa taga Borboranon nga nag hatag ug artikulo sa bag-ong teknolohiya sa buong panig ng bansa, sa unang gutlo halapad ang pagpasalamat ko sa naghatag ug kasikas diin gipakita nya ang katalinohan sa atong mga kababayan aron lamang magkahugpong ug magkahi-usa pagbalik ang taga Borboranon sa ibang panig ng bansa pinaagi sa pag poste sa internet. By the way pwede ko bang ma contact ang nag panday o nag create sa Borboncebu website ugma damlag mka hatag akog igong comentaryo sa pagpalambo sa maong website ako po ay nka base sa Saudi Petrochemical Company.
Best Regards,
LITO
hi musta jes? Davao del Sur ko nagteach